İngiliz Sarmaşığı
(Hedera helix)
İngiliz Sarmaşığı (Hedera helix), sarmaşıkgiller familyasından, hem sevilen hem de nefret edilen(!) çift karakterli bir bitkidir. Orman yürüyüşlerimde ağaçları yeşil bir elbise gibi saran bu bitkiye sıkça rastlarım.
Avantajları: Bina cephelerini kapladığında yazın serinlik verir, kışın ısıyı korur. Çıplak duvarları estetik gösterir.
Riskleri:
- Bu sarmaşığı yuva edinen fareler ve örümceklerle yakın komşuluk kurabilirsiniz.
- Ahtapot vantuzlarına benzeyen kökleriyle yüzeylere öyle bir yapışır ki, kökünden kesmeden kurtulmak imkansızdır.
- Ağaçlara sarıldığında, gövdeye aşırı yük bindirip rüzgarda devrilmelerine (domino etkisiyle) neden olabilir.
Not: ABD, Avustralya ve Yeni Zelanda'da "istilacı ot" statüsündedir ve satışı yasaktır.
Sonbaharda yeşilimsi sarı çiçekler açar, kış sonuna doğru morumsu siyah meyveler verir. Bu meyveler, yiyeceğin az olduğu kış aylarında 70 farklı böcek türü ve 16 kuş türü için hayati bir besin kaynağıdır. Ormanda uslu durdukları sürece ekosistemin kahramanlarıdır.
Yazılarımı takip edenler bilir, kronik bronşitim nedeniyle bitkilerin bu yönüyle de ilgilenirim. Hedera helix yaprakları aslında zehirlidir ancak doğru dozda ilaçtır.
Geçen kış eczanede bu bitkiden yapılan doğal bir öksürük şurubu keşfettim. Eski insanlar da yapraklarını öksürük için kullanırmış.
Dikkat: Havuca (Daucus carota) alerjisi olanlar bu bitkiye de dikkat etmelidir çünkü ikisi de "falcarinol" maddesi içerir.
Antik Yunan: Sarmaşığın sarhoşluğu önlediğine inanılırdı. Bu yüzden Şarap Tanrısı Dionysos şenliklerinde ve tarihin ilk meyhanelerinde "sarmaşık sarılı direk" sembolü kullanılırdı.
Yeni Yıl ve Cadılar: Eski bir inanışa göre, evin dış cephesini bu sarmaşıkla kaplamak evi cadılardan ve büyüden korurmuş.