Yenidünya
(Eriobotrya japonica)
Gülgiller familyasından, kışın yaprağını dökmeyen, sonbaharda çiçek açıp ilkbaharda meyve veren sıra dışı bir ağaçtır Yenidünya (Eriobotrya japonica). Biz ona "Yenidünya" derken, Arapların "Eski Dünya" demesi kültürlerin bakış açısı farkını ne güzel özetler!
Anavatanı Çin'dir. Çinliler, meyvenin şeklini geleneksel bir müzik aleti olan "Pipa"ya benzettikleri için ona bu ismi vermişlerdir.
Ancak bitkiyi dünyaya tanıtan ve 800'den fazla çeşidini üreten Japonlar olmuştur. Bu yüzden Latince adında "Japonica" geçer.
Meyvelerinin "teskin edici" (mutluluk verici) bir etkisi vardır.
- Nespolino Likörü: İtalya'da çekirdeklerinden badem tadında nefis bir likör yapılır.
- Şifa: Çin ve Japon tıbbında, yaprakları ve meyveleri bronşit tedavisinde, öksürük şurubu ve pastil yapımında kullanılır. (Kronik bronşiti olanlar için doğal bir dosttur).
- Lezzet: Tam olgunlaşmamış meyvelerinden yapılan ekşimsi turtalar harika olur.
Çin efsanesine göre; ırmağa düşen yenidünya meyvelerini yiyen sazan balıkları o kadar güçlenirmiş ki, akıntıya karşı yüzüp şelaleyi aşabilirlermiş. Şelaleyi aştıkları an ise birer EJDERHAYA dönüşürlermiş!
Bu "güçlenme ve dönüşüm" inancı yüzünden, eski Çin'de uzun yıllar boyunca bu meyveyi sadece soyluların yemesine izin verilmiştir. Halkın güçlenip ejderhaya dönüşmesinden korkmuş olmalılar...
Latin Amerika Notu: Meksika'da "Ölüler Günü" (Dia de los Muertos) kutlamalarında, ölmüş yakınların ruhları için sunaklara yenidünya bırakılır.